Czym jest apofenia?

SONY DSC

Czy czasem wydaje ci się, że niektóre zbiegi okoliczności są tak niewiarygodne, że nie sposób nie przypisać im jakiegoś głębszego sensu? Bywa, prawda? Tymczasem zbiegi okoliczności są powszechną częścią życia. Nawet te najbardziej nieprawdopodobne. To twój umysł dopiero nadaje im znaczenie. Czy zdarza ci się w chaosie lub ciągu przypadkowych zdarzeń dostrzegać sens, którego w istocie tam nie ma? Jeżeli ta przypadłość dotyka cię w miarę często, to być może padłeś ofiarą apofenii.

Co oznacza to trudne słowo? Apofenia to odmowa uwierzenia w nieład, zbieg okoliczności i przypadek. Zauważ, że na świecie który zamieszkuje 7 000 000 000 ludzi, szanse na pojawienie się przypadków są całkiem duże. Zauważamy je, zapamiętujemy i opowiadamy o nich innym. Ale kiedy przypadki się nie zdarzają, nikt tego nie zauważa.

W roku 1986 matematyk z Cambridge, J.E. Littlewood napisał książkę o prawie wielkich liczb. Dowodził w niej, że przeciętna osoba jest aktywna przez około 8 godzin dziennie. W tym czasie doświadcza jednego zdarzenia na sekundę. To oznacza, że w ciągu 35 dni doświadcza około miliona zdarzeń. I teraz, jeżeli jako cud uznać zdarzenie występujące raz na milion przypadków, oznacza to że taki cud może zdarzyć się nam średnio raz w miesiącu. Ten comiesięczny cud nazwano prawem Littlewooda. Idąc tym tropem widzimy, że zdarzenia pozornie cudowne wcale nie są takie rzadkie.

Apofenia jest najczęściej wynikiem działania efektu potwierdzenia. Widzisz to, co chcesz zobaczyć, a całą resztę ignorujesz. Czy aby nie przypomina ci to wiary miłośników analizy technicznej w ich „kreski”?