Czym jest myślenie kontrfaktyczne?

Odczuwanie żalu związanego z sytuacją finansową, zależy nie tylko od tego co właśnie się wydarzyło, ale również od naszych wyobrażeń na temat tego, co mogło się wydarzyć. Zjawisko to, psychologia określa jako „myślenie kontrfaktyczne”, czyli wyobrażenie sobie tego co mogłoby być. Przykładem mogą tu być stwierdzenia: „Gdybym tylko wtedy…” lub „Gdybym wtedy nie…”. Ten sposób myślenia prowadzi do stworzenia alternatywnego świata, w którym wszystko jest przewidywalne. Świata, w którym zawsze wiadomo co zrobić. Niebezpieczeństwo tkwi w tym, że Czytaj dalej „Czym jest myślenie kontrfaktyczne?”

Dyskonto nagród

app

Co wolisz: jedno jabłko teraz czy dwa jabłka jutro? Większość pytanych o to osób wybierała pierwszą możliwość. Jednakże, w sytuacji kiedy obydwie alternatywy zostają przesunięte w czasie o okres 1 roku, preferencje ludzi zmieniały się. Wówczas większość osób woli dwa jabłka za rok i jeden dzień niż jedno jabłko za rok. Podobne wyniki osiągnięto pytając o wypłaty pieniężne. Tu również badani najpierw preferowali mniejszą kwotę natychmiast, natomiast za drugim razem preferencje się odwracały i wybierali kwotę większą. Czytaj dalej „Dyskonto nagród”

Iluzja pieniądza

Irving Fisher, amerykański ekonomista , jako pierwszy opisał zjawisko, które nazwano iluzją pieniądza. Co ciekawe, większość ekonomistów uznała, że coś takiego jak iluzja pieniądza nie może występować, ponieważ człowiek jest istotą, która postępuje racjonalnie. Dopiero kilkadziesiąt lat później, wraz z rozwojem ekonomii behawioralnej, okazało się że większość nie miała racji.

A na czym polegać ma istota tego zjawiska? Wyobraź sobie, że znajdujesz atrakcyjną Czytaj dalej „Iluzja pieniądza”

Paradoks Ellsberga

heart and brain tug of war rope

Specjalista wywiadu wojskowego Daniel Ellsberg, który wcześniej zajmował się psychologią eksperymentalną na Harvardzie, w latach sześćdziesiątych opublikował informacje dotyczące swojego zaskakującego odkrycia, które nazwano paradoksem Ellsberga.

Na czy polegał eksperyment Ellsberga? Na wyborze i jego konsekwencjach. A teraz nieco jaśniej. Są dwie urny. W pierwszej (urna A) znajduje się 50 kul białych i 50 kul czarnych. Druga urna (B) zawiera również 100 kul, białych i czarnych, z tym że nie znamy ich proporcji. Może być tam 100 kul białych i żadnej czarnej lub 100 czarnych i brak białych. Twoim zadaniem jest wylosowanie kuli białej. Z której urny będziesz losować, A czy B?

Większość osób, która staje przed takim wyborem wybiera Czytaj dalej „Paradoks Ellsberga”

Samospełniająca się przepowiednia

92H

Już w 1928 roku socjolog W.I. Thomas  stwierdził, że jeżeli ludzie definiują jakieś sytuacje jako rzeczywiste, stają się one dla nich rzeczywiste poprzez swoje konsekwencje. Albowiem kiedy staramy się przewidywać przyszłe zdarzenia, jednocześnie przyjmujemy wiele założeń odnoszących się do teraźniejszości. I jeżeli kryteria te są wystarczająco mocne, działania które z nich wynikają doprowadzą do przewidywanej przyszłości. Badacz podaje następujący przykład: Czytaj dalej „Samospełniająca się przepowiednia”

Czy można wyłączyć emocje?

192H

Czy nasze życie byłoby prostsze gdybyśmy mogli wyłączać emocje wtedy kiedy mamy podejmować decyzje? Szczególnie te ważne?

Był rok 1982 kiedy w szpitalu pojawił się pacjent (o imieniu Eliot), u którego odkryto guza mózgu w obszarze kory oczodołowo-czołowej. Zanim zachorował Eliot był zadowolonym z życia księgowym, z żoną, domem i kontem w banku. Po usunięciu guza okazało się, że nie jest w stanie podjąć żadnej szybkiej decyzji. Paraliżowało go dokonanie nawet najprostszych wyborów (np. jaką koszulę ubrać). Usunięcie guza sprawiło, że mózg emocjonalny Eliota Czytaj dalej „Czy można wyłączyć emocje?”

Teoria perspektywy czasowej

53H

W jaki sposób ludzie postrzegają czas? Niektórzy z nas koncentrują się na teraźniejszości, czyli na tu i teraz. Inni wracają myślami do swoich wspomnień i mówi się o nich, że żyją przeszłością. Są też ludzie, którzy koncentrują się na wydarzeniach, które dopiero mają nastąpić. Ponadto ludzie różnią się jeszcze pod innym względem; czy ich myśli są pozytywne czy negatywne. Np. czy o przyszłości myślą z lękiem czy z nadzieją? Zimbardo i Boyd wyróżnili 6 perspektyw postrzegania czasu: Czytaj dalej „Teoria perspektywy czasowej”

Czy optymizm jest szkodliwy?

opty

Hmm, optymizm jest naturalny. Jednak są na świecie ludzie, którzy są większymi optymistami niż pozostali. Podobno postawa optymistyczna jest w znacznej mierze cechą dziedziczną. Optymiści są zazwyczaj pogodni, a dzięki temu lubiani. Łatwiej przeżywają porażki, mają silniejszy system odpornościowy, bardziej dbają o zdrowie, czują się zdrowsi od innych i zazwyczaj rzeczywiście żyją dłużej. Optymista częściej niż przeciętny inwestor inwestuje w Czytaj dalej „Czy optymizm jest szkodliwy?”

Mózg odruchowy a mózg refleksyjny

Woman with finger on lips, on white

Większość z nas słyszała zapewne o prawej i lewej półkuli mózgowej i o tym, za co one odpowiadają. Natomiast w kontekście inwestowania pieniędzy powinniśmy sięgnąć nieco głębiej i odkryć, że każdy z nas ma trzy mózgi. Trzy? A to niespodzianka! Najstarsza część naszego mózgu, tzw. mózg gadzi jest bardzo prymitywnym mechanizmem i spełnia właściwie tylko 3 funkcje. Jeżeli jesteśmy głodni – jemy, w sytuacji zagrożenia – uciekamy oraz odpowiada za przedłużenie gatunku, czyli szuka okazji do seksu. Czytaj dalej „Mózg odruchowy a mózg refleksyjny”

Zasada dostępności psychicznej

Great white shark swimming on a white background

Mieszkańców Stanów Zjednoczonych zapytano, czy więcej ich rodaków umiera z powodu zaatakowania przez rekina czy z powodu uderzenia kawałkiem rozbitego samolotu? Większość odpowiadała, że z powodu ataku rekina. I mylili się. Według amerykańskich statystyk prawdopodobieństwo śmierci od uderzenia kawałkiem rozbitego samolotu jest 30-krotnie większe niż w wyniku ataku rekina. Błąd w ocenie tego zdarzenia bierze się stąd, że Czytaj dalej „Zasada dostępności psychicznej”